.tr rehberi
nic.tr’den TRABİS’e: .tr Alan Adlarında Ne Değişti?
.tr uzantılı adresler uzun yıllar ODTÜ bünyesindeki nic.tr tarafından yönetildi. Bu dönemde .com.tr başvurularında marka tescil belgesi veya ticaret sicil kaydı gibi evraklar isteniyordu. 14 Eylül 2022’de Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu’nun (BTK) TRABİS sistemi devreye girdi ve .com.tr, .net.tr, .org.tr gibi uzantılar belgesiz, “ilk gelen alır” kuralıyla tahsis edilmeye başlandı. Bugün nic.tr üzerinden doğrudan başvuru yapılmıyor; tüm kayıtlar BurtiNET gibi yetkili kayıt firmaları aracılığıyla yapılıyor.
Adım adım kayıt
TRABİS döneminde .com.tr, .net.tr, .org.tr ve doğrudan .tr gibi belgesiz uzantılar “ilk gelen alır” kuralıyla tahsis edilir. Marka tescil belgesi, ticaret sicil gazetesi ya da imzalı form göndermeniz gerekmez; kayıt, yetkili bir kayıt firması üzerinden çevrimiçi tamamlanır.
- Yukarıdaki kutuda istediğiniz ismi sorgulayın.
- İsim müsaitse .com.tr ya da .tr seçeneğini sepete ekleyin ve kayıt süresini (1–5 yıl) belirleyin.
- Kayıt sahibi bilgilerinizi eksiksiz ve doğru girin; bu bilgiler TRABİS’e iletilir.
- Ödemeyi tamamlayın. Kayıt bittiğinde domain müşteri panelinize tanımlanır ve DNS ayarlarını yapabilirsiniz.
Belgeli uzantılarda başvuru
.av.tr gibi belgeli uzantılarda, başvuru sahibinin o uzantıya hak sahibi olduğunu gösteren belge istenir (ör. .av.tr için baroya kayıtlı avukat olunduğunu gösteren belge). Siparişten sonra belgelerinizi müşteri panelimizden iletebilirsiniz; inceleme tamamlandığında tahsis yapılır.
Hangi .tr Uzantısı Belge İster?
TRABİS kurallarına göre .tr uzantıları üç gruba ayrılır:
- Belgesiz, ilk gelen alır: .tr, .com.tr (ticari siteler için yaygın), .net.tr (ağ ve internet hizmetleri), .org.tr (dernek ve vakıflarda yaygın), .gen.tr (genel ve kişisel kullanım), .web.tr (genel kullanım), .biz.tr (ticari projeler) ve .info.tr (bilgi siteleri). Bu uzantıları herkes alabilir.
- Belge onayıyla: .av.tr (serbest avukatlar ve avukatlık ortaklıkları), .dr.tr (hekimler ve sağlık kuruluşları) ve .kep.tr (KEP hizmet sağlayıcıları).
- Yalnızca yetkili kurum: .bel.tr (belediyeler), .edu.tr (yükseköğretim kurumları), .k12.tr (MEB’e bağlı okullar), .gov.tr (kamu kurum ve kuruluşları), .pol.tr (emniyet teşkilatı) ve .tsk.tr (Türk Silahlı Kuvvetleri).
Doğrudan .tr uzantısı
TRABİS ile birlikte ikinci düzeyde, yani markaniz.tr biçiminde kayıt da mümkün hâle geldi. Mevcut .tr sahiplerine öncelik tanınan dönemler 7 Ağustos 2024’te tamamlandı; o tarihten bu yana doğrudan .tr adresleri de ilk başvurana tahsis ediliyor. Bir .com.tr sorguladığınızda aynı ismin .tr seçeneği de otomatik olarak kontrol edilir; kısa bir adres istiyorsanız ikisini birlikte değerlendirin.
Yurt dışından başvuru
Eski dönemde yabancı kişi ve şirketlerden Türkiye’deki ticari faaliyeti kanıtlayan belgeler isteniyordu. Belgesiz uzantılarda bu şart kalktı; yurt dışında yaşayan kişiler ve yabancı şirketler de kayıt sahibi bilgilerini eksiksiz girerek .com.tr veya .tr kaydedebilir.
Kayıt süresi, yenileme ve transfer
.tr uzantılı adresler bir seferde en az 1, en fazla 5 yıl için tahsis edilir ve yenileme sonrası toplam süre 5 yılı aşamaz. Süresini takip etmek için otomatik yenilemeyi açık tutun. Başka bir firmadaki .com.tr adresinizi transfer koduyla BurtiNET’e taşımak için domain transfer sayfamızdaki adımları izleyebilirsiniz.
Domain Transfer →Tahsise kapalı isimler
Bazı isimler mevzuat gereği tahsise kapalıdır. Kamu düzenine aykırı ifadeler, kamuya mal olmuş tarihî ve kültürel adlar ya da “banka”, “finans”, “bakanlık” gibi kullanıcıları yanıltabilecek kelimeler içeren başvurular reddedilebilir. Sorgulama sonucu müsait görünse bile böyle bir isim için kayıt tamamlanmayabilir.
Ayrıca bahis, casino, escort veya porno kelimelerini içeren alan adları sitemizde sorgulanamaz.
.com.tr mi, .com mu?
Hedef kitleniz Türkiye’deyse .com.tr, ziyaretçilere yerel bir işletmeyle karşı karşıya olduklarını hemen gösterir ve Google’ın ülke hedeflemesinde de güçlü bir sinyaldir. Uluslararası bir marka kuruyorsanız .com’u da almanız, markanızı iki pazarda birden korumanızı sağlar. Diğer uzantıların fiyatlarını domain sorgulama sayfamızda karşılaştırabilir, mevcut adreslerin sahiplik bilgisine WHOIS aracımızla bakabilirsiniz.
Domain sorgulama →